Monday, 1 January 2018

Firdevsi'nin Şehname Çevirisi (Sultan Mahmut'a Övgü)

Şehname'den...

Sultan Mahmut'a Övgü
1 Cihanı yaratan Allah cihanı yarattığından beri
Onun gibi bir padişah dünyaya gelmedi
2 Güneş bulunduğu yerde tacını gösterdiğinde
Bütün yeryüzü aydınlandı
3 Parlayan güneşin kim olduğunu neden soruyorsun?
Onunla cihanda parlaklık ışığı arttı
4 Ebul Kasım o bahtı açık padişah
Tahtını güneşe benzeyen tacı sayesinde kurdu
5 Doğudan batıya kadar her yeri süsledi
Onun gücü ile altının kaynağı ortaya çıktı
6 Benim uyuyan yıldızım uyandı
Düşüncelerim arttı
7 Anladım ki söz söylemenin zamanı geldi
Şimdi eski zaman yenilenir
8 Yeryüzü hükümdarı düşünerek uyudu
Dudağım övgülerle dolu olarak
9 Benim gönlüm o karanlık gecede
Dudağı açık ama gönlü kapalı
10 Benim aydın gönlüm şöyle (rüya) gördü
Parlak bir ışık (mum) denizden doğdu
11 Bütün yeryüzü o lacivert gecede
O mum sayesinde sarı yakut gibiydi
12 Dereler ve çöller ipek gibi görünüyordu
Firuze renkli bir taht görünüyordu
13 Onun üzerine ay gibi bir padişah oturmuş
Başında bir tac vardı şapka yerine
14 İki millik bir mesafe boyunca askerleri sıraya dizmiş
Sol tarafında yediyüz devasa fil var
15 Temiz bir vezir onun önünde ayakta duruyor
adalet ve din hususunda şaha yol gösteriyor
16 Şahın gücünden dolayı benim başım dönüyordu
O devasa fillerden ve onca ordusundan dolayı
17 O hükümdarın çehresini gördüğümden
Bu meşhurların kim olduğunu soruyordum
18 Bunlar gökyüzü mü ay mıdır
yoksa taç ve makam mıdır, hükümdarın önünde dizilenler yıldız mıdır, asker mi
19 Birisi bu Rum'un ve Hindistan'ın şahıdır dedi
Sind denizinin kıyılarına kadar
20 İran'da ve Turan'da insanlar ona kuldur
Ve onun emirleriyle yaşarlar
21 Yeryüzünü adaletle süsledi ve
tacını başına koydu
22 O cihan hükümdarı büyük Mahmut Şah
Kurt ile kuzuyu aynı su yalağından su içirtir
23 Keşmirden Çin denizinin önüne kadar
Hükümdarlar ona övgüde bulunurlar
24 Çocuk sütten kesilir kesilmez
Henüz beşikte iken Mahmut der
25 Sende övgüde bulun çünkü şairsin,
O ismi söylemekle adını ölümsüzleştirmiş olacaksın


اندر ستایش سلطان محمود
جهان آفرین تا جهان آفرید 1
چنو مرزبانی نیامد پدید
چو خورشید بر چرخ بنمود تاج 2
زمین شد به کردار تابنده عاج
چه گویم که خورشید تابان که بود 3
کزو در جهان روشنایی فزود
ابوالقاسم آن شاه پیروزبخت 4
نهاد از بر تاج خورشید تخت
زخاور بیاراست تا باختر 5
پدید آمد از فرّ او کان زر
مرا اختر خفته بیدار گشت 6
به مغز اندر اندیشه بسیار گشت
بدانستم آمد زمان سخن 7
کنون نو شود روزگار کهن
بر اندیشهٔ شهریار زمین 8
بخفتم شبی لب پر از آفرین
دل من چو نور اندر آن تیره شب 9
نخفته گشاده دل و بسته لب
چنان دید روشن روانم به خواب 10
که رخشنده شمعی برآمد ز آب
همه روی گیتی شب لاژورد 11
از آن شمع گشتی چو یاقوت زرد
در و دشت برسان دیبا شدی 12
یکی تخت پیروزه پیدا شدی
نشسته برو شهریاری چو ماه 13
یکی تاج بر سر به جای کلاه
رده بر کشیده سپاهش دو میل 14
به دست چپش هفتصد ژنده پیل
یکی پاک دستور پیشش به پای 15
بداد و بدین شاه را رهنمای
مرا خیره گشتی سر از فرّ شاه 16
وزان ژنده پیلان و چندان سپاه
چو آن چهرهٔ خسروی دیدمی 17
ازان نامداران بپرسیدمی
که این چرخ و ماهست یا تاج و گاه 18
ستارست پیش اندرش یا سپاه
یکی گفت کاین شاه روم است و هند 19
ز قنوج تا پیش دریای سند
به ایران و توران ورا بندهاند 20
به رای و به فرمان او زندهاند
بیاراست روی زمین را به داد 21
بپردخت ازان تاج بر سر نهاد
جهاندار محمود شاه بزرگ 22
به آبشخور آرد همی میش و گرگ
ز کشمیر تا پیش دریای چین 23
برو شهریاران کنند آفرین
چو کودک لب از شیر مادر بشست 24
ز گهواره محمود گوید نخست
تو نیز آفرین کن که گویندهای 25
بدو نام جاوید جویندهای


No comments:

Post a Comment